રાજ્ય વિધાનમંડળ: પ્રશ્નો અને જવાબોState Legislature: questions and answers
GPSC, GSSSB, તલાટી અને ગુજરાત પોલીસ પરીક્ષા માટે 10 ફ્રી પ્રશ્નો, દરેકનો જવાબ અને ગુજરાતી + English સમજૂતી સાથે.10 free practice questions for GPSC, GSSSB, Talati and Gujarat Police exams, each with the answer and a Gujarati + English explanation.
1. ભારતીય બંધારણના અનુચ્છેદ ૧૯૮ મુજબ રાજ્ય વિધાનમંડળમાં નાણાકીય ખરડા (Money Bills) સંદર્ભે કઈ વિશિષ્ટ જોગવાઈ છે?Under Article 198 of the Indian Constitution, what is the special procedure regarding Money Bills in State Legislatures?
- Aનાણાકીય ખરડો વિધાન પરિષદમાં ક્યારેય રજૂ કરી શકાતો નથી (માત્ર વિધાનસભામાં જ રજૂ થાય)A Money Bill shall NOT be introduced in a Legislative Council (Vidhan Parishad)
- Bનાણાકીય ખરડો માત્ર વિધાન પરિષદમાં જ રજૂ થઈ શકે છેA Money Bill can only be introduced in the Legislative Council
- Cરાજ્યપાલે પ્રથમ રજૂઆતે જ તમામ નાણા ખરડા નકારવા પડે છેThe Governor must reject all Money Bills on first presentation
- Dમતદાન પહેલાં હાઈકોર્ટની મંજૂરી જરૂરી છેMoney Bills require approval of the High Court before vote
જવાબ જુઓShow answer
જવાબ:Answer: (A) નાણાકીય ખરડો વિધાન પરિષદમાં ક્યારેય રજૂ કરી શકાતો નથી (માત્ર વિધાનસભામાં જ રજૂ થાય)A Money Bill shall NOT be introduced in a Legislative Council (Vidhan Parishad)
અનુચ્છેદ ૧૯૮ મુજબ નાણા ખરડો માત્ર વિધાનસભામાં જ રજૂ થઈ શકે છે અને વિધાન પરિષદ તેને વધુમાં વધુ ૧૪ દિવસ જ રોકી શકે છે.Article 198(1) mandates that a Money Bill shall not be introduced in a Legislative Council; it originates solely in the Legislative Assembly.
2. ભારતમાં કોઈપણ રાજ્યના મુખ્યમંત્રી બનવા માટે કેટલી લઘુત્તમ વય નિર્ધારિત કરવામાં આવી છે?What is the minimum age prescribed for becoming the Chief Minister of any state in India?
- A21 વર્ષ21 years
- B25 વર્ષ25 years
- C30 વર્ષ30 years
- D35 વર્ષ35 years
જવાબ જુઓShow answer
જવાબ:Answer: (B) 25 વર્ષ25 years
મુખ્યમંત્રી બનવા માટે લઘુત્તમ વય 25 વર્ષ છે જો તેઓ વિધાનસભાના સભ્ય હોય, અને જો તેઓ વિધાન પરિષદના સભ્ય હોય તો 30 વર્ષ છે.The minimum age to become the Chief Minister is 25 years if they are a member of the Legislative Assembly, and 30 years if they are a member of the Legislative Council.
3. ભારતીય બંધારણના અનુચ્છેદ ૧૬૯ હેઠળ રાજ્યમાં વિધાન પરિષદની રચના કે નાબૂદી માટે કઈ પ્રક્રિયા નિર્ધારિત કરવામાં આવી છે?What is the procedure prescribed under Article 169 of the Indian Constitution for the creation or abolition of a Legislative Council (Vidhan Parishad) in a State?
- Aઅડધા રાજ્યોની બહાલી સાથે અનુચ્છેદ ૩૬૮ હેઠળ બંધારણીય સુધારો કરવામાં આવેA constitutional amendment passed under Article 368 with ratification by half the States
- Bરાષ્ટ્રપતિની પૂર્વ મંજૂરી સાથે રાજ્યપાલ કારોબારી આદેશ જારી કરેThe Governor issues an executive order with the prior concurrence of the President
- Cરાજ્ય વિધાનસભા ખાસ બહુમતીથી ઠરાવ પસાર કરે, ત્યારબાદ સંસદ સાદી બહુમતીથી કાયદો બનાવીને તેને મંજૂર કરેThe State Legislative Assembly passes a resolution by special majority, followed by an Act of Parliament by simple majority
- Dરાજ્યના નોંધાયેલા મતદારો વચ્ચે સીધું લોકમત (રેફરન્ડમ) લેવામાં આવેA direct referendum held among the registered electors of the State
જવાબ જુઓShow answer
જવાબ:Answer: (C) રાજ્ય વિધાનસભા ખાસ બહુમતીથી ઠરાવ પસાર કરે, ત્યારબાદ સંસદ સાદી બહુમતીથી કાયદો બનાવીને તેને મંજૂર કરેThe State Legislative Assembly passes a resolution by special majority, followed by an Act of Parliament by simple majority
અનુચ્છેદ ૧૬૯ મુજબ જે તે રાજ્યની વિધાનસભા કુલ સભ્ય સંખ્યાની બહુમતી અને હાજર રહી મતદાન કરનાર ૨/૩ સભ્યોની વિશેષ બહુમતીથી ઠરાવ પસાર કરે, ત્યાર બાદ સંસદ સાદી બહુમતીથી કાયદો બનાવે છે.Under Article 169, the State Legislative Assembly must pass a resolution by a majority of total membership and not less than 2/3rds of members present and voting. Parliament then passes a regular law by simple majority to create or abolish the Council.
4. ગુજરાત વિધાનસભા (કુલ ૧૮૨ બેઠકો) ની બેઠકની કાર્યવાહી માન્ય ગણવા માટે ઓછામાં ઓછી કેટલી સભ્ય સંખ્યા (કોરમ - Quorum) ની હાજરી અનિવાર્ય છે?What is the minimum quorum required to constitute a meeting of the Gujarat Legislative Assembly (182 total seats)?
- A૧૯ સભ્યો (૧૦ સભ્યો અથવા કુલ સભ્ય સંખ્યાના ૧/૧૦ ભાગ, જે વધુ હોય તે)19 members (10 members or 1/10th of total membership, whichever is greater)
- Bચોક્કસપણે ૧૦ સભ્યો10 members strictly
- C૩૦ સભ્યો30 members
- D૫૦ સભ્યો50 members
જવાબ જુઓShow answer
જવાબ:Answer: (A) ૧૯ સભ્યો (૧૦ સભ્યો અથવા કુલ સભ્ય સંખ્યાના ૧/૧૦ ભાગ, જે વધુ હોય તે)19 members (10 members or 1/10th of total membership, whichever is greater)
અનુચ્છેદ ૧૮૯(૩) મુજબ ગૃહનું કોરમ ૧/૧૦ અથવા ૧૦ સભ્યો જે વધુ હોય તે છે; ૧૮૨ ના ૧૦% એટલે કે ૧૯ સભ્યોની હાજરી અનિવાર્ય છે.Under Article 189(3), the quorum for a meeting of a House of Legislature is 10 members or 1/10th of total members, whichever is greater. For Gujarat (182 seats), 1/10th is 18.2, which rounds up to 19 members.
5. બંધારણના અનુચ્છેદ ૧૭૬ મુજબ રાજ્યપાલ વિધાનસભા સમક્ષ વિશેષ અભિભાષણ (Governor's Special Address) ક્યારે આપે છે?Under Article 176 of the Constitution, when does the Governor specially address both Houses of the State Legislature assembled together?
- Aદરેક સામાન્ય ચૂંટણી પછીના પ્રથમ સત્રની શરૂઆતમાં અને દરેક વર્ષના પ્રથમ સત્ર (બજેટ સત્ર) ની શરૂઆતમાંAt the commencement of the first session after each general election and at the commencement of the first session of each year
- Bહાઈકોર્ટની દરેક સુનાવણી પહેલાંBefore every judicial hearing in the High Court
- Cજ્યારે મુખ્યમંત્રી વિદેશ પ્રવાસે જાય ત્યારેWhenever the Chief Minister travels outside the country
- Dદર મહિનાના અંતેAt the end of every calendar month
જવાબ જુઓShow answer
જવાબ:Answer: (A) દરેક સામાન્ય ચૂંટણી પછીના પ્રથમ સત્રની શરૂઆતમાં અને દરેક વર્ષના પ્રથમ સત્ર (બજેટ સત્ર) ની શરૂઆતમાંAt the commencement of the first session after each general election and at the commencement of the first session of each year
ચૂંટણી પછી મળતા પ્રથમ સત્રમાં અને દર વર્ષે પ્રથમ (બજેટ) સત્રના પ્રારંભે રાજ્યપાલ સરકારની નીતિઓ રજૂ કરતું વિશેષ સંબોધન કરે છે.Article 176(1) provides that at the commencement of the first session after each general election to the Legislative Assembly and at the commencement of the first session of each year, the Governor shall address the Legislature.
6. રાજ્યની વિધાનસભાનો કાર્યકાળ સામાન્ય રીતે પાંચ વર્ષનો હોય છે, જેની ગણતરી આનાથી થાય છે:The term of a State Legislative Assembly is normally five years, calculated from:
- Aચૂંટણી પરિણામોની તારીખThe date of election results
- Bવિધાનસભાની પ્રથમ બેઠકની તાThe date of the first meeting of the Assembly
- Cમુખ્યમંત્રી શપથ ગ્રહણ કરે તે તારીખThe date the Chief Minister takes the oath
- Dરાજ્યપાલ પદ સંભાળે તે તારીખThe date the Governor assumes office
જવાબ જુઓShow answer
જવાબ:Answer: (B) વિધાનસભાની પ્રથમ બેઠકની તાThe date of the first meeting of the Assembly
કલમ 172 સ્પષ્ટ કરે છે કે દરેક રાજ્યની દરેક વિધાનસભા, જ્યાં સુધી વહેલા વિસર્જન ન થાય ત્યાં સુધી, તેની પ્રથમ બેઠક માટે નિયુક્ત તારીખથી પાંચ વર્ષ સુધી ચાલુ રહેશે.Article 172 specifies that every Legislative Assembly of every State, unless sooner dissolved, shall continue for five years from the date appointed for its first meeting.
7. ભારતીય બંધારણના અનુચ્છેદ ૧૬૮ મુજબ ગુજરાત રાજ્યનું વિધાનમંડળ (State Legislature) શાનું બનેલું છે?Under Article 168 of the Constitution, the State Legislature of Gujarat consists of:
- Aરાજ્યપાલ અને વિધાનસભા (એક ગૃહી વિધાનમંડળ)The Governor and the Legislative Assembly (વિધાનસભા)
- Bરાજ્યપાલ, વિધાનસભા અને વિધાન પરિષદThe Governor, Legislative Assembly, and Legislative Council
- Cમુખ્યમંત્રી અને મંત્રીમંડળThe Chief Minister and the Cabinet
- Dહાઈકોર્ટના મુખ્ય ન્યાયાધીશ અને વિધાનસભા અધ્યક્ષThe Chief Justice of High Court and Assembly Speaker
જવાબ જુઓShow answer
જવાબ:Answer: (A) રાજ્યપાલ અને વિધાનસભા (એક ગૃહી વિધાનમંડળ)The Governor and the Legislative Assembly (વિધાનસભા)
ગુજરાતમાં વિધાન પરિષદ ન હોવાથી અનુચ્છેદ ૧૬૮ મુજબ રાજ્ય વિધાનમંડળ રાજ્યપાલ અને ચૂંટાયેલી વિધાનસભા (૧૮૨ સભ્યો) નું બનેલું છે.Under Article 168, in States without a Legislative Council (such as Gujarat), the Legislature consists of the Governor and the Legislative Assembly.
8. ભારતના બંધારણ મુજબ રાજ્ય વિધાનસભાની મહત્તમ માન્ય સભ્યસંખ્યા કેટલી છે?What is the maximum permitted strength of a State Legislative Assembly as per the Constitution of India?
- A400400
- B450450
- C500500
- D552552
જવાબ જુઓShow answer
જવાબ:Answer: (C) 500500
અનુચ્છેદ 170 જણાવે છે કે દરેક રાજ્યની વિધાનસભામાં વધુમાં વધુ 500 અને ઓછામાં ઓછા 60 સભ્યો હશે.Article 170 states that the Legislative Assembly of each State shall consist of not more than 500 and not less than 60 members.
9. બંધારણના અનુચ્છેદ ૧૭૪ અનુસાર વિધાનસભાના એક સત્રની છેલ્લી બેઠક અને પછીના સત્રની પ્રથમ બેઠક વચ્ચે વધુમાં વધુ કેટલો સમયગાળો હોઈ શકે છે?Under Article 174 of the Constitution, what is the maximum allowable intervening period between the last sitting in one session and the date appointed for the first sitting in the next session of the Gujarat Legislative Assembly?
- Aછ મહિના (Six months)Six months
- Bત્રણ મહિનાThree months
- Cએક વર્ષOne year
- Dપિસ્તાલીસ દિવસForty-five days
જવાબ જુઓShow answer
જવાબ:Answer: (A) છ મહિના (Six months)Six months
વિધાનસભાના બે સત્રો વચ્ચે ૬ મહિનાથી વધુનું અંતર ન હોવું જોઈએ; એટલે વર્ષમાં ઓછામાં ઓછા બે સત્રો મળવા ફરજિયાત છે.Article 174(1) mandates that six months shall not intervene between the last sitting in one session and the date appointed for the first sitting in the next session.
10. બંધારણનો કયો અનુચ્છેદ રાજ્યમાં વિધાન પરિષદની રચના અથવા નાબૂદી સાથે સંબંધિત છે?Which Article of the Constitution deals with the creation or abolition of the Legislative Council in a State?
- Aઅનુચ્છેદ 167Article 167
- Bઅનુચ્છેદ 169Article 169
- Cઅનુચ્છેદ 168Article 168
- Dઅનુચ્છેદ 170Article 170
જવાબ જુઓShow answer
જવાબ:Answer: (B) અનુચ્છેદ 169Article 169
અનુચ્છેદ 169 સંસદને રાજ્ય વિધાન પરિષદ બનાવવા અથવા નાબૂદ કરવાની સત્તા આપે છે જો રાજ્ય વિધાનસભા તે માટેનો ઠરાવ પસાર કરે.Article 169 empowers Parliament to create or abolish a State Legislative Council if the State Legislative Assembly passes a resolution to that effect.
રાજ્ય વિધાનમંડળ ના વધુ 1 સેટ1 more sets of State Legislature
પ્રેક્ટિસમાં દરેક પ્રશ્ન પછી તરત જવાબ મળે છે. ફુલ મોક ટેસ્ટમાં અસલી પરીક્ષા જેવો સમય હોય છે.Practice gives the answer right after each question. Full mock tests time you like the real exam.